Windows herstellen – zo maak je een rescue-systeem op een usb-stick

Noud van Kruysbergen
5

Met deze stappen maak je een rescue systeem op een usb-stick voor Windows, gevuld met allerlei handige tools. Met c’t-rescue-Windows kun je opstartproblemen verhelpen, virussen opsporen, bestanden redden, wachtwoorden resetten of een harde schijf klonen naar een nieuwe ssd. Het bouwpakket kan nu niet alleen Windows 10 maar ook Windows 11 als basis gebruiken, waardoor extra stuurprogramma’s voor de huidige hardware beschikbaar zijn. Volg deze stappen om de usb-stick met Windows te maken.

Het is soms handig om snel een opstart­bare usb-stick met Windows bij de hand te hebben, bijvoorbeeld om een geïnfecteerde pc bij vrienden te desinfecteren of voor het herstellen van je eigen Windows als er iets dwarsligt. Volg de stappen hieronder om zelf zo’n usb-stick te maken.


Windows rescue usb


De Windows-rescue usb-stick – inleiding

Het op Windows gebaseerde rescue-systeem dat we hebben samengesteld, wordt regelmatig vernieuwd. Er komt bijgewerkte software in, zoals virusscanners met nieuwe handtekeningen. We kunnen c’t-rescue-Windows alleen in de vorm van een bouwpakket aanbieden, want Microsoft biedt helaas geen licenties voor de Windows PE-versie die als basis wordt gebruikt.

Je hebt een usb-stick nodig van minimaal 4 GB groot. Voor het maken van de stick heb je 15 GB vrije ruimte op je schijf nodig, daarnaast moet je het nodige downloaden.

Stap 1: voorbereidingen voor rescue-Windows


  1. Lees eerst het volledige artikel door om te kijken welke problemen je eventueel tegen zou kunnen komen.

  2. Download een ISO-bestand met een evaluatieversie van Windows (tussen 3 en 5 GB). Bij de links hieronder staan direct downloadlinks voor de geschikte (32- of 64-bit) versies van Windows 10 en voor de 64-bit versie van Windows 11.
  3. Maak een map aan waar het bouwproces in moet plaatsvinden, bijvoorbeeld C:\ctrescue. Gebruik alleen letters in de naam en vermijd lange en geneste paden.
  4. Definieer een uitzondering voor die map in je virusscanner om geen foutmeldingen te krijgen.
  5. Download het zip-archief ct-rescue-Windows (ongeveer 300 MB groot) met het bouwpakket.
  6. Pak dan het zip-archief pas uit in die map. Zonder een uitzondering zou je antivirussoftware er individuele bestanden uit kunnen verwijderen en zal het bouwproces mislukken.
  7. Controleer de checksum van de iso bestanden (de checksum staan hieronder
  8. Koppel het ISO-bestand als een virtuele schijf door erop te dubbelklikken. Het krijgt een stationsletter, bijvoorbeeld F:.

 

De download-links :

Windows 10, 2004, x64 (64-bit)

Windows 10, 2004, x64 (32-bit)

Windows 11, x64 (64-bit)

Bouwpakket ct-rescue-Windows

De basis van het rescue-Windows is het Win10XPE-­project ontwikkeld door ChrisR en de theoven.org-community.

Ons aandeel bestaat er uit om meer voor experts bedoelde projecten dusdanig te bewerken dat het bouwpakket op een groot aantal pc’s werkt. Daarnaast voorzien we het rescue-­systeem van een praktische verzameling software – het origineel neigt naar overdaad, waardoor het onoverzichtelijk kan worden.

We gebruikten eerder al niet meer het oude Winbuilder, maar laten de bouwinstructies voor c’t-rescue-Windows uitvoeren door het snelle PEBakery. Sommige toevoegingen die we in de loop van de tijd hebben gedaan en die bijdragen aan de stabi­liteit van de bouwresultaten, zijn teruggevloeid in het WinXPE-project.

Ook steunen we de ontwikkelaars elk jaar door middel van donaties. Als je het bouwpakket handig en nuttig vindt: doneer ook.

 


Ontvang gratis meer reddingslijnen en workshops voor Windows!

Schrijf je in voor de nieuwsbrief:

Ontvang elke week het laatste IT-nieuws, de handigste tips en speciale aanbiedingen.


Windows rescue usb

Om het bouwproces te starten, moet je PEBakery via ‘Map met Windows-installatiebestanden selecteren’ vertellen waar de bestanden van een geschikte Windows-datadrager zich bevinden. De geselecteerde schijf verschijnt dan naast die knop. Een klik op Build start het proces.


Stap 2: starten met het bouwproces van Windows-rescue


  1. Start het programma PEBakeryLauncher.exe in c:\ctrescue.

  2. Windows Defender SmartScreen kan een waarschuwing weer­geven omdat het programma gedownload is, ook al is het ondertekend. Voer het programma desondanks uit.
  3. Volg eventueel de instructies voor het installeren van de Windows Desktop Runtime (.NET Core). Als die nodig is, moet je PEBakery­Launcher.exe opnieuw starten.
  4. Bevestig voor het Gebruikersaccountbeheer dat je PEBakery met administratorrechten wilt uitvoeren.
  5. Druk op de knop ‘Map met Windows-installatiebestanden selec­teren’ en selecteer het station dat je eerder hebt gekoppeld. Let op: C: is voorgeselecteerd, je moet een andere schijf (zoals F:) ­actief selecteren.
  6. Druk op de Build-knop en heb geduld. Op een pc met een ssd duurt het build-proces 5 tot 10 minuten. Sommige bestanden moeten worden gedownload van internet.
  7. PEBakery geeft slechts kort een succesbericht weer en opent een venster voor het exporteren van de logbestanden. Als de foutenteller (Error) op 0 staat, is de build geslaagd.

Documentatie:


Voor het schrijven naar een usb-stick bevat het bouwpakket het programma Rufus. Dat wordt gestart wanneer je in PEBakery klikt op ‘ISO op usb-stick zetten’ na het selecteren van ‘Create ISO’. Je kunt het beste eerst de usb-stick aansluiten.


Stap 3: op een usb-stick zetten


  1. Let op: de gebruikte usb-stick wordt volledig gewist, dus alle bestanden erop worden verwijderd!

  2. Stop de usb-stick in de pc en klik op ‘Create ISO’ in de projectboom links in PEBakery
  3. Klik vervolgens op de knop ‘ISO op usb-stick zetten’.
  4. Het programma Rufus wordt voor het schrijven naar de usb-stick gestart. Zorg ervoor dat bij ‘Apparaat’ de usb-stick is geselecteerd. Werk eventuele twijfels weg door het station met Verkenner te controleren.
  5. Druk vervolgens op STARTEN. De geselecteerde usb-stick wordt gewist en het rescue-systeem wordt erop gezet.
  6. Daarmee is het hele proces klaar en kun je Rufus en PEBakery afsluiten.

Het bouwpakket bevat het programma Rufus


Rufus selecteert zelf de juiste instellingen. Controleer of de juiste usb-stick als station geselecteerd is. Als je op STARTEN klikt, zal het programma alle gegevens op de usb-stick verwijderen en het rescuesysteem erop zetten. Als dat succesvol wordt afgesloten, is de balk helemaal groen.


Windows-rescue usb-stick of iso

De gemaakte ISO’s van zo’n 2 GB groot kunnen op een optisch medium worden gebrand en daarvan worden opgestart. Het nadeel daarvan: sommige programma’s van het rescue-systeem proberen naar hun programmamap te schrijven, en aangezien dat niet lukt met een alleen-lezen-medium, krijg je in dergelijke gevallen foutmeldingen.

Usb-stick gebruiken

We raden daarom aan om het rescue-systeem op een usb-stick te zetten en hebben alleen die variant ook uitgebreid getest. De usb-stick heeft ten minste 4 GB opslagruimte nodig, maar meer is altijd handig als je opslagruimte nodig hebt voor gegevensherstel.

Gebruik voor de zekerheid merkartikelen, een betrouwbare usb-stick – goedkope usb-sticks zijn zelden lang bestand tegen de belasting van een rescue-systeem. Probeer bij problemen zonder meer eens andere usb-stick.


Als het ergens misloopt, kun je uitgebreide informatie krijgen door in PEBakery bij Settings het debug-level op Production te zetten.


Probleemoplossing

Bij mogelijke problemen kun je een kijkje nemen in de logbestanden. Het bouwpakket exporteert dergelijke logbestanden aan het eind van het bouwproces als je dat wilt.

We geven ook een overzicht van de programma’s in het bouwpakket die valse alarmen kunnen veroorzaken bij beveiligingssoftware. Dat kan gebeuren bij het uitpakken van het bouwpakket en ook bij het uitvoeren ervan. Daarom raden we aan een uitzondering te defini­ëren.

Als dergelijke software tussenbeide komt, zorgt dat er vaak voor dat het bouwproces hapert of dat je een usb-stick krijgt die niet werkt. Met het overzicht kun je dergelijke alarmen classificeren en de risico’s inschatten.

Failed Downloading

Als je een foutmelding krijgt in de vorm van

Aria2c Return: 3 – A resource was not found. (Echo,#1,Warn) (Line 520) |-> Referenced script [Macro] (Win10XPE\Macro.script) [Warning] Exit – Failed Downloading http://multicommander.com/files/updates/MultiCommander_x64_Portable_(11.5.2842).zip

dan betekent dit dat het betreffende bestand niet meer beschikbaar is – bijvoorbeeld omdat er een nieuwere versie van is. Dat heeft voor de werking van c’t-rescue-Windows geen gevolgen, maar je kunt dat programma (in dit geval MultiCommander) dan niet gebruiken.

Dat is op te lossen door de bestandsnaam in het betreffende script te vervangen door de nieuwe versie. In dit geval moet je in het script ctrescue\Projects\MyPlugins\Apps\Programmas\MultiCommander_XPE.Script het versienummer 11.5.2842 vervangen door 11.6.2845 en de iso dan opnieuw laten maken.

Opnieuw beginnen bij grote fouten

In het algemeen geldt: bij grote fouten, zoals een virusalarm of een pc-crash tijdens het bouwen, moet je de bouwmap leeg maken, het bouwpakket opnieuw uitpakken en van ­voren af aan beginnen.

Elke poging om een mogelijk beschadigd bouwpakket te gebruiken zal meer problemen veroorzaken dan tijd besparen.

Als je daarentegen met succes een build hebt uitgevoerd, maar wellicht afzonderlijke instellingen wilt wijzigen, is dat mogelijk. Ook het pas later op een usb-stick zetten is geen probleem, zolang de build-directory maar intact is.

32-bit en 64-bit versies

Er is één uitzondering: als je zowel 32- als 64-bit versies van het rescue-systeem wilt bouwen, moet je ze eigen mappen geven, zoals C:\rescue32 en C:\rescue64.

Als alternatief kun je de map legen voordat je een andere versie bouwt en de kit daar opnieuw uitpakken – het alleen wijzigen van de Windows-versie die voor het bouwen gebruikt moet worden is niet genoeg voor omschakelen tussen een 32- en 64-bit build.

De toegevoegde virus­scanner, de offline versie van Microsoft Defender, kan in de 32-bit versie alleen Windows-schijven scannen waar een 32-bit installatie op staat, en het 64-bit rescue-­systeem kan alleen 64-bit installaties scannen. Eventueel maak je er twee.

We wensen je veel succes met het bouwproces en mogelijke rescue-situaties – maar we hopen natuurlijk dat je het rescue-systeem in de praktijk zo min mogelijk nodig hebt. Uitgebreidere informatie over en tips voor het rescue-systeem staan in c’t magazine 4/2022.


(informatie afkomstig uit het artikel van Stephan Bäcker, Peter Siering en Noud van Kruysbergen, c’t magazine 4/2022, p. 34)


Uitgebreide workshops en informatie lees je op je gemak in c't magazine 12/2022

Meer over

SoftwareUSB

Deel dit artikel

Lees ook

Pi-Hole: Raspberry Pi als adblocker gebruiken & zo doe je het!

Het DNS-reclame- en malwarefilter Pi-hole kan snel worden geïnstalleerd en kan de laadtijd van veel websites bijna halveren. In dit artikel leggen we ...

Van Linux naar Windows en terug – werken met Linux én Windows

Je hoeft niet te kiezen tussen Linux en Windows. Je kunt beide gebruiken en van Linux naar Windows en terug gaan. Zo pak je dat handig aan.

Interessant voor jou

5 Praat mee
avatar
  Abonneer  
nieuwsteoudste
Laat het mij weten wanneer er
Daniel Senden
Lezer
Daniel Senden

Ik heb recent een rescue USB stick aangemaakt , net zoals CT het beschreven heeft in zijn Workshop. Bij het booten zie ik op de achtergrond het CT foto met volgende tekst. Welcome etc .. bezig met het configureren. Dan ontvang ik na enkele seconden een flikkerend window met de melding “Sign-In Process Initialization Failure Window 10”.
Heb al eens een andere USB stick genomen. Heb het bestand “LogonUI” overgekopieerd op verschillende plaatsen. Oplossingen van het internet.
Weet iemand raad of een oplossing.
Hartelijk dank

Marije Gabriëls
Lezer
Marije Gabriëls

Ik krijg de volgende foutmelding m.b.t. MultiCommander

– [2] Warnings in script [MultiCommander] (Win10XPE\Apps\Programmas\MultiCommander_XPE.Script)
[Warning] Echo – Failed Downloading http://multicommander.com/files/updates/MultiCommander_x64_Portable_(11.5.2842).zip
Aria2c Return: 3 – A resource was not found. (Echo,#1,Warn) (Line 520)
|-> Referenced script [Macro] (Win10XPE\Macro.script)
[Warning] Exit – Failed Downloading http://multicommander.com/files/updates/MultiCommander_x64_Portable_(11.5.2842).zip
Aria2c Return: 3 – A resource was not found. (If,#6,Equal,Exit,Exit,#1) (Line 512)
|-> Referenced script [Macro] (Win10XPE\Macro.script)

Iemand een suggestie hoe ik dit oplos?
Bij voorbaat dank

René Duijve
Lezer
René Duijve

Vandaag geprobeerd de rescue USB stick aan te maken. Het maken van de stick lukt prima, bij het booten vanaf de stick gaat het echter fout. Windows laadt wel maar blijft, na een eerste vraag over het netwerk (Wifi, vast of flexibel IP adres) hangen op een zwart scherm met een zandloper die van tijd tot tijd iets lijkt te doen maar waarin geen voortgang zit.
Zowel geprobeerd met de Windows10 64 bit als met de Windows 11 van de link hierboven en op 2 verschillende PC’s: het effect is overal gelijk. Hoe kan ik controleren wat er hier fout gaat?

Herman Bron
Lezer
Herman Bron

Ik heb hetzelfde probleem, nog geen oplossing gevonden, geen probleem bij het maken van de stickl dat ging als een zonnetje