Framework Laptop 13 Pro review: krachtige laptop die je zelf kunt upgraden

Framework geeft het 2026-model van de Laptop 13 nieuwe componenten en de toevoeging Pro. Bovendien is de laptop nu ook verkrijgbaar met Linux voorgeïnstalleerd.

Framework heeft zich met zijn ongebruikelijk concept op de laptopmarkt gevestigd: de laptops zijn niet alleen reparatievriendelijk opgebouwd, maar ook te upgraden. De afmetingen van het moederbord veranderen namelijk niet bij nieuwe processorgeneraties en alle losse onderdelen zijn verkrijgbaar in de webshop van de fabrikant.

Of er nu na verloop van tijd een onderdeel defect raakt of je wilt upgraden: je hoeft niet de hele laptop te vervangen, maar kunt gericht de benodigde componenten bijkopen.

Dat Framework onder technisch geïnteresseerde gebruikers een goede reputatie heeft, ligt echter niet alleen daaraan. Framework verkoopt zijn laptops vanaf het begin als je wil zonder Windows-installatie en biedt ook ondersteuning wanneer gebruikers hun apparaten onder Linux gebruiken. Het bedrijf werkt zelfs samen met gangbare distributies om de hardware-ondersteuning te verbeteren.

Daardoor is de Laptop 13 populair onder Linux-gebruikers: op bijeenkomsten en conferenties zie je steeds vaker Framework-laptops in plaats van vroegere favorieten zoals Lenovo’s ThinkPad T-serie of Dells XPS 13 Developer Edition. Het pas verschenen 2026-model van de Laptop 13 is niet langer alleen verkrijgbaar in lifestyle-achtig zilver, maar voor het eerst ook in nerdvriendelijk zwart.

Het model blijft trouw aan het oorspronkelijke concept: het gloednieuwe moederbord met processors uit de Core Ultra 300-serie, alias Panther Lake, past nog steeds in de behuizing van het eerste model uit 2021. Framework heeft tegelijk echter zoveel andere componenten verbeterd dat we voor deze test niet hebben geüpgraded, maar een volledig nieuw exemplaar hebben gebruikt.

Dit totaalpakket met de toevoeging Pro bevat alle vernieuwingen: een 3:2-scherm met hoge resolutie en maximaal 120 Hz, een mat scherm ondanks touchbediening, een krachtigere accu met 74 in plaats van 61 Wh, een aangepaste behuizing met andere luidsprekeropeningen en een haptisch touchpad.

Voor dat laatste is, net als voor de iets dikkere accu, de nieuwere behuizingsvariant vereist, waardoor upgraden van bestaande laptops duurder uitvalt. Voor reparaties van oudere exemplaren verkoopt Framework nog steeds de eerdere componenten.

LPDDR5x-geheugen is een belangrijk puzzelstuk voor een bijzonder lange accuduur en hoge GPU-prestaties. Daarom zit dit RAM-type in veel high-end laptops, maar meestal op het moederbord gesoldeerd en dus niet vervangbaar of uitbreidbaar. Framework hield tot nu toe juist vast aan insteekbare SO-DIMM’s vanwege upgrademogelijkheden.

Het 2026-model vormt op dit punt een breuk en gebruikt LPDDR5x-geheugen. De truc: het is niet vastgesoldeerd. Framework gebruikt gestandaardiseerde LP-CAMM2-modules, die eveneens verwisselbaar zijn.

Helaas zijn andere laptops met LP-CAMM2 schaars, waardoor de modules, anders dan SO-DIMM’s, nauwelijks vrij verkrijgbaar zijn. Door de aanhoudende geheugencrisis kun je bovendien geen RAM- en SSD-modules meer los in Frameworks eigen webshop kopen: elke voorraad zou onmiddellijk zijn uitverkocht en elders belanden. Bij aankoop van een Panther-Lake-moederbord kun je precies één LP-CAMM2-module van 16, 32 of 64 GB toevoegen.

Of je nu een moederbord voor een upgrade koopt of een complete laptop: het aankoopproces verloopt anders dan gebruikelijk. Je reserveert voor honderd euro aanbetaling een plek in een toekomstige productiebatch. De volledige koopprijs wordt pas bij de daadwerkelijke levering betaald, waarbij de aanbetaling wordt verrekend. Daarna is geduld nodig.

Alle laptops van modeljaar 2026 zijn duidelijk duurder dan wat vorig jaar gangbaar was. Dat hangt op meerdere manieren samen met de geheugencrisis. Direct, omdat RAM en opslag deels een veelvoud kosten van een jaar geleden. Maar ook indirect, omdat fabrikanten door de hoge prijzen minder exemplaren verkopen.

Al gemaakte ontwikkelkosten worden daardoor over kleinere aantallen verdeeld. Bij de nieuwe Laptop 13 is dat niet alles: verbeteringen zoals het scherm en het haptische touchpad verhogen eveneens de totaalprijs.

Het testmodel met Core Ultra X7 358H, 32 GB werkgeheugen en een SSD van 1 TB is bepaald niet uitzonderlijk uitgerust, maar kost een forse 3500 euro. Dat is inclusief Pro-versie van Windows 11; als je Ubuntu Linux kiest, bespaar je 220 euro.

Omdat de laptop alleen rechtstreeks bij Framework verkrijgbaar is, hoef je niet te hopen op lagere winkelprijzen. Voor vergelijkbare premiumlaptops met Panther Lake betaal je tussen 2500 en 3000 euro. Het prijsniveau is dus overal hoog, maar voor Frameworks duurzaamheid, individualiseerbaarheid en modulariteit betaal je een merkbare meerprijs.

In deze prijsklasse krijg je in elk geval vrijwel alles wat momenteel gangbaar is. Het matte touchscreen overtuigt met goede kleuren en de al genoemde 120 Hz, maar ook met bovengemiddelde helderheid. We maten weliswaar niet de 700 cd/m2 die het gegevensblad belooft, maar met bijna 600 cd/m² is het paneel nog altijd helderder dan dat van veel andere laptops. Meer dan 500 cd/m² zie je zelden. Desgewenst past de Laptop 13 Pro de schermhelderheid automatisch aan de omgeving aan.

Bij de aansluitingen hoef je geen genoegen te nemen met wat een fabrikant heeft bedacht. Aan beide zijkanten zitten twee sleuven voor aansluitmodules. Technisch ondersteunen alle vier de slots Thunderbolt 4, zodat de verwisselbare modules in feite USB-C-minidocks zijn.

Naast USB-C- en USB-A-modules zijn er HDMI, DisplayPort, kaartlezers en LAN-adapters met 2,5G of 10G. De netwerkmodules steken buiten de behuizing uit; alle andere sluiten vlak aan.

De verschillende aansluitmodules zijn in meerdere materialen en kleuren verkrijgbaar. Je kunt de Laptop 13 Pro dus volledig onopvallend samenstellen of juist van opvallende kleuraccenten voorzien.

Voor de verwisselbare rand rond het scherm zijn meer dan tien kleuren beschikbaar. Om het volledige aanbod te zien, moet je geen prebuilt variant kiezen, maar het apparaat als DIY-model kopen en zelf configureren. De gekozen kleuren en modules kunnen de prijs beïnvloeden.

Het haptische touchpad maakt klikken gemakkelijker, omdat je het sensoroppervlak overal kunt indrukken en niet alleen aan de voorrand. De onlangs aan Windows 11 toegevoegde haptische feedback wordt echter niet ondersteund.

Op het verlichte toetsenbord typ je ook langere teksten prettig; alleen het, zoals zo vaak, in één rij geperste cursorblok is een minpunt. Meerkleurige toetsenborden zijn er uitsluitend met de in Nederland gangbare Amerikaans-Engelse indeling, wat jammer is voor Belgische klanten.

Ook het vooraf samengestelde instapmodel met de zwakkere Core Ultra 5 325 (vanaf 1800 euro) was bij het ter perse gaan enkel met een Engelse toetsenbordindeling te bestellen. Alleen bij duurdere modellen kun je Belgisch kiezen. Prebuilt-modellen worden geleverd met een USB-C-voeding van 100 watt; bij DIY-varianten kun je die toevoegen of weglaten.

De nieuwe 100W-voeding is nodig omdat alleen al de Core Ultra X7 358H kortstondig 60 watt kan verbruiken; het systeem heeft daarnaast nog vermogen nodig voor het scherm, de SSD en het laden van de accu.

Andere fabrikanten laten dezelfde processor iets hoger boosten, waardoor benchmarkscores bij de Laptop 13 Pro iets lager uitvallen. Dat is echter vooral theoretisch: in de praktijk merk je het verschil niet. Wie overstapt van een laptop die al enkele jaren meegaat, krijgt hoe dan ook een enorme prestatiewinst. Bij langdurige rekenbelasting ruist de ventilator met een acceptabele 0,5 sone; oudere Framework-laptops waren veel nadrukkelijker hoorbaar.

De Laptop 13 Pro haalde in onze tests accuduren tot 24 uur, duidelijk meer dan oudere generaties. Zulke lange looptijden haalt de laptop echter alleen onder Windows. Ondanks de Linux-installatie van de fabrikant ontbreekt daar de laatste optimalisatie om vergelijkbare waarden te bereiken.

Afhankelijk van het gebruik is het verschil groot: onder Windows draaide onze testvideo bij 200 cd/m² schermhelderheid ongeveer 19 uur in een lus, onder Linux was de accu al na 9 uur leeg.

Framework levert de Laptop 13 Pro met het verouderde Ubuntu 24.04 LTS en (nog) niet met opvolger 26.04 LTS. Die is inmiddels wel officieel door Framework vrijgegeven; hetzelfde geldt voor Fedora 44. Framework heeft Ubuntu 24.04 LTS aangepast zodat ook graphics en wifi functioneren, wat met een ongewijzigde ISO niet het geval zou zijn.

Toch had ons testsysteem een kernelupdate nodig voordat de wifi-adapter verbinding kon maken met 6GHz-netwerken. Een door ons geïnstalleerde Ubuntu 26.04 LTS deed het beter, niet alleen wat betreft hardware-ondersteuning in de standaardimage, maar bijvoorbeeld ook in de genoemde videolooptijd, die daarmee opliep tot 10 uur. Uitgebreide details over de Laptop 13 Pro onder Linux hebben we al eerder gepubliceerd.

De Framework Laptop 13 Pro combineert moderne hardware, lange accuduur, stille koeling en een modulair ontwerp. LP-CAMM2 maakt ook het geheugen vervangbaar. Daar staan een hoge prijs en achterlopende Linux-ondersteuning tegenover, vooral bij accuduur en wifi.