Van PCIe 4 naar PCIe 6

Terwijl PCIe 4 nog maar mondjesmaat verkrijgbaar is, staat een nieuwere specificatie al (bijna) in de startblokken. PCI SIG, de organisatie verantwoordelijk voor het opstellen van de standaard, heeft versie 0.5 aangekondigd van PCIe 6.0. Die belooft nog meer bandbreedte.

Veel huidige systemen zijn nog voorzien van PCIe 3.0. Het nieuwere PCIe 4.0 zit vooral op high-end AMD-moederborden en langzamerhand verschijnen er ook steeds meer ssd’s en andere hardware met deze techniek aan boord. Zo hebben AMD’s Ryzen-3000-processors ondersteuning voor PCIe 4.0 en kun je in combinatie met een bijbehorend moederbord met X570-chipset een PCIe-4.0-ssd benutten. In theorie kan zo’n ssd schrijf- of leessnelheden tot 8 GB/s halen (met vier PCIe-4.0-lanes), maar de huidige komen nog niet verder dan 5 GB/s.

Terwijl een voltooide specificatie zoals PCIe 4.0 langzaam doorsijpelt naar massaproductie,  wordt volop gewerkt aan verder ontwikkelingen. PCIe 6.0 is ondertussen aanbeland bij versie 0.5 en ligt daarmee op schema om in 2021 uitgebracht te worden. Met deze versie kunnen hardwarefabrikanten al aan de slag met het ontwikkelen en testen van prototypes. Tussen deze versie en de volgende (0.7) is in principe ook de laatste periode waarin nog functionaliteit toegevoegd kan worden.

Bij PCIe 4.0 is al een bandbreedte van circa 4 GB/s per lane beschikbaar (full duplex, 2 GB/s in beide richtingen). De specificaties hanteren GT/s als eenheid, maar dit kun je omrekenen naar GB/s voor een beter idee van de snelheid in de praktijk. Een PCIe 4.0 grafische kaart met 16 lanes (in een x16-slot) zou al 32 GB/s in beide richtingen kunnen halen. Bij PCIe 6.0 wordt dit circa 128 GB/s. Bij zoveel gigabytes per seconde kunnen we ons voor thuisgebruik nog geen toepassingen voorstellen. Bij een ssd met vier lanes zouden in theorie lees-/schrijfsnelheden van 32 GB/s haalbaar zijn.

De extra bandbreedte zal in servers benut kunnen worden en door de hogere snelheid per lane kunnen bijvoorbeeld meer aansluitingen per lane worden gerealiseerd (U.2, M.2, SATA, USB, Thunderbolt).  De extra bandbreedte biedt ook meer ruimte voor steeds hogere resoluties (naar 4K-beelden en later 8K). Maar het duurt nog even voor het zover is. Eerst zullen PCIe 4.0 en daarna 5.0 nog in daadwerkelijke producten opduiken.