Zelf ontwerpen met LibreCAD

Marco den Teuling
0

Inhoudsopgave

Professionele 2D CAD-programma’s bieden bijzonder veel mogelijkheden, maar zijn ook erg duur. Door te ontwerpen met LibreCAD hoef je niet diep in de buidel te tasten. Onderdelen die met dit opensourceprogramma worden gemaakt, kun je bewaren in de objectbibliotheek voor gebruik in andere ontwerpen.

LibreCAD is een makkelijk te bedienen en gratis te gebruiken 2D CAD-programma, dat onder de GPLv2-licentie wordt aangeboden. LibreCAD is ontstaan als fork van het commerciële opensourceprogramma QCAD, dat vergelijkbare mogelijkheden biedt. Dit artikel is dus ook van toepassing op QCAD. Het programma heeft erg veel mogelijkheden en is mede daardoor niet altijd even intuïtief. Daarom kun je het best gewoon aan de slag gaan met een voorbeeldproject zoals hier beschreven. Een groot pluspunt van ontwerpen met LibreCAD is dat het op alle gangbare besturingssystemen draait. Onder Ubuntu installeer je het vanuit Ubuntu Software, voor Windows en macOS download je het installatiebestand van de website. Tijdens de installatie kies je de standaardeenheden en de taal voor de interface en het opdrachtvenster. We kiezen voor Engels omdat de Nederlandse versie alsnog veel Engels bevat. Zo kun je ook makkelijker iets opzoeken als je er toch niet uit komt.

Het beginpunt

Centraal in het programmavenster vind je het tekengebied, omringd door verschillende knoppenbalken en andere bedieningselementen. Vooral de werkbalk Categories links en de bijbehorende instellingen onder de menubalk zijn hier van belang. Net als bij een beeldbewerkingsprogramma definieer je in LibreCAD verschillende lagen, oftewel layers. Daarmee kun je tekenobjecten gemakkelijk gescheiden houden.

Om een lijn te trekken, klik je links in de werkbalk op het lijnpictogram. Dan gaat er een vervolgmenu open met gerelateerde tools, onder andere voor het tekenen van verticale lijnen, polygonen en rechthoeken. Activeer via de Snap Selectionbalk onder in het scherm de modus ‘Snap on grid’. Daarmee begint de punt op het ingestelde raster. Via het menu View kun je het raster verbergen of weergeven. De getallen op de statusbalk van het programma (onderaan) geven de positie van de muisaanwijzer aan. Deze waarden liggen op de x- en y-as. De oorsprong daarvan wordt in het tekengebied aangegeven door een rood kruis.

ontwerpen met LibreCAD

Begin met het bovenaanzicht van de bout. Dit gebruik je later als uitgangspunt voor het zijaanzicht.

DIN-zeskantbout ontwerpen met LibreCAD

Maar hoe maak je nu ene ontwerp met LibreCAD? Om dat te illustreren, gaan we we een zeskantbout met schroefdraad ontwerpen volgens DIN EN ISO 4014 (DIN 931), M12×60. Daar horen bepaalde afmetingen bij (zie ook dit overzicht). Hier wordt voor de kopbreedte s=19 mm gebruikt. Daaruit volgt een buitendiameter voor de kop e=21,1 mm. De kop van de zeskantbout is niet inbegrepen in de schroeflengte van 60 mm. Die wordt aangegeven door de dikte k=7,5 mm. De lengte van het stuk met schroefdraad is b=30 mm.

ontwerpen met LibreCAD

Bij een schroef ontwerpen met LibreCAD moet je met veel maten rekening houden.

Om te beginnen ontwerpen we het bovenaanzicht van de bout. Het zijaanzicht volgt daar later uit. De eerste lijn wordt de verticale middellijn. Die is 0,13 mm breed en 150 mm lang. Om die goed te kunnen onderscheiden van de overige elementen kies je de lijnstijl ‘center (tiny)’. Met een horizontale hulplijn ontstaat een kruis boven op de verticale hulplijn. Daar komt dan weer een cirkel op van het type ‘Center, Radius’. Geef als radius de halve buitendiameter van de kop op, oftewel 10,55 mm. Omdat het om een hulpvorm gaat, geef je hem een rode kleur. Bij het invoeren van waarden is het belangrijk dat je een punt als decimaalteken gebruikt. Komma’s gebruik je alleen bij coördinaten.

Kies vervolgens de tool ‘Polygon (Center, Corner)’ om een zeshoek (6 instellen bij Number) te tekenen. Activeer de optie ‘Snap intersection’. Zet eerst het middelpunt van de zeshoek op het midden van de cirkel. Plaats de muis zo dat een van de hoekpunten samenvalt met het snijpunt van de buitenste cirkel en de horizontale hulplijn. Alle zes de hoeken moeten zich dan op de buitenste cirkel bevinden. Die dient alleen om het snijpunt te bepalen en kan daarna met de Delete-toets worden verwijderd. Als er iets verkeerd gaat met bijvoorbeeld het aangeven van de afmetingen, gebruik je ‘Tools / Modify / Properties’ om eigenschappen van elementen aan te passen. Ter controle kun je ook de dxf-bestanden bij het voorbeeld bekijken.

Volg de draad

Het bovenaanzicht is klaar. Daaruit ontstaat nu ook een zijaanzicht van de schroef. De zeshoek en cirkel snijden de x-as op vier punten. Kies de lijntool Vertical, stel bij Snap Point de optie End in en teken zes 100 mm lange rode hulplijnen, die vanuit deze vier snijpunten naar beneden lopen. Teken twee even lange verticale hulplijnen vanaf de onderste twee hoeken van de zeshoek. Voor de bovenste rand van de kop teken je nu een horizontale lijn tussen twee rasterpunten die dwars over alle zes de hulplijnen loopt. Teken parallel aan deze lijn nog drie lijnen: eentje met de afstand van de kopdikte 7,5 mm en een hulplijn voor de schacht met de afstand 6,5 mm. De laatste komt op 1,0 mm van de eerste lijn en begrenst de afkantboog. Die zorgt voor de lichte afronding van de scherpe randen van de kop. Deze boog teken je met de tool ‘3 Points’ bij de gebogen lijnen. Gebruik de modus ‘Snap intersection’ en ga steeds van linksonder naar het middelste punt boven en door naar het snijpunt rechtsonder. De rest van de kop kun je nu natekenen met behulp van de hulplijnen.

ontwerpen met LibreCAD

Een gebogen lijn (midden) geeft aan dat de randen van de zeskant zijn afgerond.

Teken nu uitgaande van de onderste hulplijn de schacht van de schroef. Een parallelle lijn op een afstand van 60 mm geeft de lengte aan onder de schroefkop. Een tweede lijn op een afstand van 30 mm verdeelt het gedeelte zonder en met schroefdraad. De dikte van de schacht volgt uit de metrische maat M12: geef die aan met twee evenwijdige lijnen op 6 mm links en rechts van de middellijn.

Met twee evenwijdige lijnen geef je aan waar de draad zit op het onderste gedeelte: teken die allebei op 1 mm afstand binnen de schacht. Op het uiteinde van de schroef verlengt een derde evenwijdige lijn de schroefdraad, ook op 1 mm afstand. De schematische weergave hiervan is nu compleet. Een schuine lijn geeft in het midden van de schroeflengte aan dat de draad begint. Teken daarvoor een lijn vanaf het snijpunt naar de rand. Met de tool Mirror onder Modify kun je deze lijn via de middellijn kopiëren naar de andere rand. De voorlopige lijnen die je getekend hebt, zijn op veel plekken langer dan nodig. Met de tool Trim onder Modify snijd je overtollige stukken eraf. Selecteer eerst de lijn die als snijlijn dient en daarna een lijndeel dat bewaard moet blijven. Overbodige hulplijnen verwijder je volledig met de Delete-toets. Tot slot moet je nog de afkanting van het schroefuiteinde tekenen door de open randen te sluiten.

Hergebruiken

Klik in het rechterdeel van het venster op Block List om die te gebruiken in plaats van Layer List. Je kunt hier meerdere tekenelementen combineren en als onderdeel bewaren. Creëer een nieuw Block, selecteer de schroef en geef de gewenste naam op. Je kunt het onderdeel nu meerdere keren invoegen in een tekening. Om de schroef ook in andere tekeningen te kunnen invoegen vanuit de Library, bewaar je hem in de desbetreffende map. Zo kun je de schroef bij het ontwerpen met LibreCAD snel hergebruiken in andere projecten.

ontwerpen met LibreCAD

Na het kopiëren van de schroef naar de library-map kan deze ook in andere tekeningen worden ingevoegd.

(Matthias Mett / Marco den Teuling)

Meer over

Software

Deel dit artikel

Lees ook

Hotline-tip: LibreOffice Writer: tabellen naast elkaar zetten

Om bij de tekstverwerker Writer van LibreOffice of OpenOffice twee of meer Writer-tabellen naast elkaar te zetten, moet je even een trucje toepassen, ...

Witruimte verbergen in LibreOffice Writer

Lorem ipsum dolor sit amet, consectetuer adipiscing elit. Aenean commodo ligula eget dolor. Aenean massa. Cum sociis natoque penatibus et magnis dis p...

0 Praat mee

avatar
  Abonneer  
Laat het mij weten wanneer er