Ubuntu 26.04.1 is uit: waarom je beter nog even kunt wachten met upgraden

Ubuntu 26.04.1 LTS brengt nieuwe installatie-images en verschillende bugfixes. De automatische upgrade vanaf Ubuntu 24.04 laat echter nog op zich wachten.

Canonical heeft Ubuntu 26.04.1 LTS uitgebracht. De eerste zogenaamde ‘point release’ van de in april verschenen LTS-versie bevat geactualiseerde beveiligingsupdates (tot en met 25 augustus) en diverse bugfixes. De bijgewerkte installatiemedia moeten vooral nieuwe installaties eenvoudiger maken, omdat er direct na de installatie minder updates gedownload hoeven worden.

Tot de opgeloste problemen behoren fouten bij installaties op RISC-V-systemen, bij netboot en bij het upgraden van de distributie. Voor bestaande installaties brengt de point release geen nieuwe functionaliteitsversie met zich mee: de correcties en beveiligingsupdates worden zoals gebruikelijk via de pakketbronnen verspreid naar reeds geïnstalleerde systemen. Canonical somt alle details op in de changelog van Ubuntu 26.04.1.

Op RISC-V-desktops gebruikt Ubuntu met de nieuwe images weer de generieke kernel in plaats van een HWE-kernel. HWE staat voor Hardware Enablement en voorziet oudere LTS-versies doorgaans van een nieuwere kernelstack.

Daarnaast heeft Canonical het formaat van wachtwoordgegevens voor NoCloud gecorrigeerd. NoCloud is een gegevensbron van Cloud-Init die bijvoorbeeld geautomatiseerde installaties van virtuele machines en servers van configuratiegegevens voorziet.

Ook de netboot-tarball krijgt een correctie. livecd-rootfs installeert de kernel en initrd in de map casper voortaan met leesrechten voor alle gebruikers. Voorheen kon het archief een kernel bevatten die alleen door root kon worden gelezen. Dit is vooral relevant voor geautomatiseerde installaties via het netwerk.

Canonical heeft ook de mirrorlijst van de upgradetool ubuntu-release-upgrader bijgewerkt en verschillende uitzonderingssituaties opgelost. Het gaat onder meer om systemen waarop lintian is geïnstalleerd en Raspberry Pi-installaties, waarbij de upgrader voortaan de voorkeur geeft aan piboot-try boven flash-kernel. De fixes moeten problemen tijdens upgrades voorkomen en komen ook toekomstige Ubuntu-versies ten goede.

Gebruikers van Ubuntu 24.04 LTS krijgen de upgrade naar Ubuntu 26.04.1 LTS niet direct aangeboden via de Update Manager. Canonical wil deze mogelijkheid pas over enkele weken beschikbaar stellen. Eerst moeten geplande backports regressies in een recente versie van rust-coreutils oplossen. Het project noemt hiervoor geen preciezere datum.

rust-coreutils is een in Rust geschreven implementatie van belangrijke Unix-tools. Ubuntu 26.04 maakt hier al gedeeltelijk gebruik van. De belangrijke commando’s cp, mv en rm zijn in de LTS-versie echter nog steeds afkomstig uit de gevestigde GNU Coreutils, omdat er bij de Rust-varianten nog TOCTOU-problemen openstonden.

TOCTOU staat voor Time of Check to Time of Use. Daarbij kan een situatie veranderen tussen het moment waarop een controle plaatsvindt en het moment waarop de daadwerkelijke actie wordt uitgevoerd. Een bestandspad kan bijvoorbeeld in de tussentijd naar een ander doel verwijzen.

Wie niet op het officiële upgradeaanbod wil wachten, kan volgens Canonical do-release-upgrade -d uitvoeren. Beheerders doen er echter goed aan deze methode eerst in een testomgeving uit te proberen voordat ze hem breed inzetten. Canonical wijst zelf op de backports die nog moeten worden doorgevoerd.

Ook de desktopomgeving krijgt meerdere correcties. Zo moeten de Gnome-systeeminstellingen bij het wijzigen van een autostartoptie niet langer per ongeluk de instelling van de eerder geopende applicatie overschrijven. Ubuntu heeft daarnaast de standaardbestandsassociaties voor Deb- en Snap-pakketten gecorrigeerd.

Een wijziging in Mutter, de windowmanager en compositor van Gnome, moet bovendien problemen bij het aanmaken van vensters voorkomen. Terwijl Mutter op de Snap-ID van een applicatie wacht, verwerkt het geen andere gebeurtenissen. Daarmee wordt voorkomen dat gelijktijdige gebeurtenissen het synchrone proces verstoren.

De release notes noemen wijzigingen aan pakketten uit de Ubuntu-componenten main en restricted. Daarin bevinden zich de pakketten van de officieel ondersteunde images. Wijzigingen aan software uit universe en multiverse worden door Canonical niet volledig in deze release notes gedocumenteerd.

Ubuntu 26.04 LTS ‘Resolute Raccoon’ krijgt voor Ubuntu Desktop, Server, Cloud en Core vijf jaar lang onderhoudsupdates, gerekend vanaf de oorspronkelijke release op 23 april 2026.

Voor oudere Ubuntu-versies gelden gefaseerde upgradepaden. Gebruikers van Ubuntu 22.04 LTS moeten eerst upgraden naar Ubuntu 24.04 LTS, terwijl gebruikers van Ubuntu 25.04 eerst naar Ubuntu 25.10 moeten overstappen. Canonical licht deze en andere beperkingen verder toe in de release notes van Ubuntu 26.04 LTS.

Ubuntu 26.04.1 LTS bevat vooral bugfixes, beveiligingsupdates en verbeterde installatie-images. Gebruikers van Ubuntu 24.04 LTS moeten nog enkele weken wachten voordat de automatische upgrade beschikbaar komt. Canonical wil eerst nog enkele resterende problemen met rust-coreutils oplossen.