Kan deze miljardeninvestering de RAM-markt weer in balans brengen?

Het gaat daarbij uitsluitend om werkgeheugen (Dynamic Random Access Memory, DRAM), met de nadruk op gestapeld geheugen van het type High Bandwidth Memory (HBM). Dit type DRAM wordt voornamelijk toegepast op AI-accelerators en in enkele serverprocessors. Huidige desktops gebruiken daarentegen DDR5-geheugen, terwijl laptops daarnaast ook LPDDR5(X) toepassen. NAND-flashgeheugen voor SSD’s maakt geen deel uit van deze plannen.

De plannen werden maandag aangekondigd door Samsung-voorzitter Lee Jae-yong en Chey Tae-won, voorzitter van de SK Group, samen met de Zuid-Koreaanse president Lee Jae Myung. De aankondiging werd live uitgezonden op YouTube en is door tal van Zuid-Koreaanse media opgepikt. Doel is om de DRAM-productie in Zuid-Korea tegen 2031 te verdubbelen.

Samsung en SK Hynix breiden daarvoor, net als nummer drie op de markt – het Amerikaanse Micron – bestaande halfgeleiderfabrieken uit. Bovendien zijn zij al in 2025 begonnen met de bouw van nieuwe fabrieken (fabs). Het is echter de vraag of alle vier de nieuwe fabrieken binnen vijf jaar gereed zullen zijn.

De plannen onderstrepen opnieuw dat de sector er allerminst van uitgaat dat de huidige AI-hype op korte termijn uiteen zal spatten. Integendeel: de langlopende leveringscontracten bieden geheugenfabrikanten voldoende zekerheid over de toekomstige vraag om nu al omvangrijke investeringen in nieuwe productiecapaciteit en bijbehorende bouwprojecten te rechtvaardigen.

Met omgerekend meer dan 100 miljard euro per fabriek gaat het om projecten van een uitzonderlijke omvang. Ter vergelijking: de bouw van een moderne halfgeleiderfabriek vergt doorgaans een investering van 10 tot 20 miljard euro. De aangekondigde AI-fabrieken liggen daarmee een veelvoud hoger dan wat in de halfgeleiderindustrie tot nu toe gebruikelijk is.

De bouw van een fabriek duurt doorgaans minimaal twee jaar. Daarna moeten de productiemachines in de cleanrooms worden geïnstalleerd. Voordat de productie daadwerkelijk op gang komt, kan nog eens een jaar verstrijken. Vervolgens duurt het vaak nog maanden voordat de productielijnen volledig zijn benut.

Waarschijnlijk beginnen Samsung en SK Hynix ieder met één nieuwe fabriek. Eerdere geruchten spraken over plannen voor de komende tien jaar en noemden totale investeringen van meer dan twee biljard won (circa 1,14 biljoen euro), inclusief aanverwante projecten. Eerdere aankondigingen laten echter zien dat dergelijke bedragen niet definitief zijn; grote bouwprojecten lopen regelmatig vertraging op of worden afgeschaald.

President Lee Jae Myung heeft inmiddels toegezegd vergunningstrajecten aanzienlijk te versnellen. Over de omvang van eventuele subsidies doen de betrokken partijen geen uitspraken. Samsung wil met zijn halfgeleideractiviteiten in Gwangju, in de zuidelijke regio Honam, een nieuw chipcluster opbouwen. SK Hynix heeft nog geen locatie gekozen.

Daarnaast wordt 81 biljoen won (46 miljard euro) geïnvesteerd in een packaging-hub waar High Bandwidth Memory verder wordt verwerkt. Ook voor dit type fabriek is dat een uitzonderlijk hoog investeringsbedrag.

Verder wil Zuid-Korea de bouw van zeer grote AI-datacenters versnellen. In 2029 moet de totale nationale datacentercapaciteit zijn gegroeid tot 8,4 gigawatt, oplopend tot ten minste 18,4 gigawatt in 2035. Voor de eerste fase is 550 biljoen won (313 miljard euro) gereserveerd. Tegen 2035 moeten de totale investeringen in datacenters met een gezamenlijke capaciteit van vele gigawatts meer dan één biljard won (568 miljard euro) bedragen.

De SK Group wil zelf nieuwe datacenters bouwen, waarbij dochteronderneming SK Telecom naar verwachting een leidende rol zal spelen. Tot de overige deelnemers aan dit initiatief behoren ook de gediversifieerde GS Group en zoekmachinebedrijf Naver.

Meer productiecapaciteit kan op termijn ook de bredere DRAM-markt ten goede komen. Doordat de nieuwe fabrieken de snel groeiende vraag naar HBM moeten opvangen, ontstaat uiteindelijk meer ruimte voor de productie van regulier DDR5- en LPDDR5(X)-geheugen. Daarmee kunnen de huidige tekorten en hoge prijzen voor werkgeheugen op langere termijn afnemen, al worden de eerste effecten pas tegen het einde van dit decennium verwacht.

Met deze investeringen zet Zuid-Korea vol in op een langdurige groei van de AI-markt. Of alle plannen volgens schema worden uitgevoerd, moet nog blijken, maar de omvang van de aangekondigde projecten onderstreept het strategische belang van DRAM, HBM en geavanceerde halfgeleiderproductie voor de komende jaren.