c’t 06/2026
Apple MacBook Neo – de Windows-killer?
Cover van
Cover voor Ubuntu Desktop 26.04 LTS review: grote focus op veiligheid en prestaties

Ubuntu Desktop 26.04 LTS review: grote focus op veiligheid en prestaties

Bij versie 26.04 LTS van Ubuntu Desktop legt Canonical de nadruk op security: Rust-tools, TPM-versleuteling en nieuwe toestemmingsprompts kenmerken de actuele release van de Linux-distributie.

Lees verder na de advertentie

Ubuntu 26.04 LTS: nieuwe desktop en focus op beveiliging

Canonical heeft met Ubuntu Desktop 26.04 LTS Resolute Raccoon een nieuwe versie van de populaire Linux-distributie uitgebracht. Op het eerste gezicht profiteert de nieuwe Ubuntu vooral van de desktopomgeving Gnome 50, waarvan we de vernieuwingen eerder al hebben bekeken (zie c’t 6/2026 op pagina 14).

Visueel vallen de nieuwe oranje mapiconen op. De Ubuntu-ontwikkelaars hebben de vorige systeemmonitor vervangen door Systeembronnen, dat ook GPU- en NPU-belasting kan weergeven. De op containers gespecialiseerde terminalemulator Ptyxis vervangt de vorige Gnome-terminal. De Google Drive-integratie in de bestandsbeheerder werkt niet meer, die functie had een bibliotheek nodig die niet meer onderhouden wordt.

Tip

Verbreed je tech-kennis en blijf scherp met c’t digitaal
Verbreed je tech-kennis en blijf scherp met c’t digitaal

Krijg direct toegang tot alle beschikbare edities op je laptop, tablet of smartphone.

Linux-kernel 7.0 en nieuwe hardwareondersteuning

Ubuntu 26.04 LTS heeft de Linux-kernel 7.0, die onder andere compatibiliteit met Intels Panther Lake- en AMD’s Zen 6-processors introduceert.

Meer Rust-componenten voor extra veiligheid

Er ligt een bijzondere focus op beveiliging. Vooruitgang op dat gebied beloven nieuwe implementaties van systeemcomponenten in de programmeertaal Rust, zoals sudo-rs dat sudo vervangt. Bij authenticatie als systeembeheerder verschijnen er sterretjes als feedback bij de invoer. Het pakket sudo-ldap is verwijderd, maar het oude sudo blijft als sudo.ws behouden.

Elementaire commandlinetools zoals ls, cp, mv en cat worden niet langer geleverd door het GNU-pakket coreutils, maar door rust-coreutils.

TPM-versleuteling standaard beschikbaar

De versleuteling van de gehele harde schijf of SSD via TPM (TPMFDE) verliest het label ‘experimenteel’. Dat is nu standaard beschikbaar in het installatieprogramma, maar kan ook achteraf worden ingesteld. Bij onze tests met een bètaversie weigerde dat echter de versleuteling op zowel een oudere Dell Ideapad 5-laptopt (Bootguard ACM not active) als op een moderne Framework Laptop 13 (PCR_UNUSABLE).

Extra scan/bijschrift voor online: ubuntu2604-sudo-wachtwoord.png

App-machtigingen en sandboxing

In het beveiligingscentrum kunnen gebruikers de experimentele functie App-machtigingen activeren. Apps die als Snap draaien, vragen dan om toestemming voordat ze toegang krijgen tot de homedirectory of de webcam.

De zoekfunctie in het App-centrum biedt naast Snaps ook programma’s als Debian-pakketten om te installeren. Die vallen echter niet onder de regels van de app-machtigingen omdat ze niet in een sandbox draaien.

Repository’s en prestaties voor moderne CPU’s

De grafische toepassing Software & Updates, waarmee je repository’s en extra stuurprogramma’s kon beheren, is er niet meer. Bij Ubuntu 26.04 LTS zijn alle pakketten uit de main-tak in de repository ook beschikbaar als builds voor modernere CPU’s (x86-64v3). Compatibele processors kunnen daardoor via instructiesets zoals AVX, AVX2, BMI1, BMI2, FMA en MOVBE, afhankelijk van de workload, iets meer prestaties uit de processor halen. Bij onze tests was de winst enkele procenten. Zo’n overstap moet handmatig gestart worden.

ROCm, CUDA en cloud-authenticatie

Voor AI- of machine-learning-workloads zitten de GPU-computingplatforms ROCm van AMD en CUDA van Nvidia nu beide in de officiële pakketbronnen.

Bovendien is voor het eerst authd, de authenticatiedienst voor cloud-identiteitsproviders, in de officiële pakketbronnen opgenomen (maar dan in de tak universe en niet in main). De dienst beschikt nu over een generieke OIDC-broker (OpenID Connect), waarmee je je bij alle conforme OIDC-providers kunt aanmelden, niet alleen bij Microsoft Entra ID en Google IAM. Bij onze test werkte dat probleemloos met Keycloak.

Conclusie Ubuntu Desktop 26.04 LTS review:

Ubuntu LTS 26.04 krijgt standaard vijf jaar updates, met ESM (Extended Security Maintenance) in het kader van Ubuntu Pro (gratis voor particulieren) komen daar nog eens vijf jaar bij en met de Legacy Add-on komen daar nog eens vijf bij – totaal 15 jaar dus. Samen met de verbeterde beveiliging biedt de LTS-versie een stabiele basis, maar de systeemeisen zijn voor het eerst sinds lange tijd wel verhoogd, met 6 GB RAM als minimum.

Ubuntu Desktop 26.04 LTS review: plus- en minpunten

  • Verbeterde beveiling en lange support
  • Moderne hardware-ondersteuning
  • TPM-versleuteling nog niet uitgerijpt

Ubuntu Desktop 26.04 LTS specificaties

Ontwikkelaar Canonical
Websiteubuntu.com
Systeemeisenx86/ARM 64-bit, 2GHz-dualcore, 6 GB RAM, 25 GB schijfruimte

Tip

Verbreed je tech-kennis en blijf scherp met c’t digitaal
Verbreed je tech-kennis en blijf scherp met c’t digitaal

Krijg direct toegang tot alle beschikbare edities op je laptop, tablet of smartphone.

Meer over

0

Praat mee

Abonneer
Laat het mij weten wanneer er
0 Reacties
oudste
nieuwste
Inline feedbacks
Bekijk alle reacties

Inspiratie in je mailbox

Blijf bij op IT-gebied en verbreed je expertise. Ontvang elke week artikelen over de laatste tech-ontwikkelingen, toepassingen, nieuwe hard- en software én ontvang tips en aanbiedingen.

Loginmenu afsluiten