Gelekte video toont de radicale AI-visie van Microsoft voor Windows

Aion behoudt de bekende opzet met een bureaublad en een taakbalk, maar die laatste bevat slechts één knop. Die opent een venster ter grootte van het Startmenu waarin alle interactie verloopt via een webgebaseerde Copilot-agent. Gebruikers kunnen er URL’s invoeren om websites te openen of direct vragen stellen. De antwoorden worden afgestemd op de context en kunnen informatie uit zowel persoonlijke als zakelijke Microsoft-accounts combineren. Verwante zoekopdrachten worden daarbij gebundeld, terwijl de achterliggende AI-agents onderling informatie uitwisselen wanneer dat nodig is.

Aion is niet de eerste poging van Microsoft om een besturingssysteem met een fundamenteel andere gebruikersinterface te ontwikkelen. Eerder werkte het bedrijf al aan Windows 10X, een speciale Windows-versie voor de Surface Neo met twee schermen. Beide projecten bereikten uiteindelijk nooit de markt. Door de uitbraak van de coronapandemie verdwenen zowel de hardware als de bijbehorende software eerst naar de achtergrond en werden ze later definitief geschrapt.

Een belangrijk verschil is dat Microsoft de Surface Neo en Windows 10X destijds al als toekomstige producten had aangekondigd. Voor Aion geldt dat niet. Het is zelfs onduidelijk of het project ooit deel uitmaakte van de officiële ontwikkelstrategie, of dat het vooral diende als experimentele conceptstudie waarvoor ontwikkelaars de ruimte kregen.

Dat betekent niet dat onderdelen van Aion nooit in Windows terechtkomen. Microsoft kondigde tijdens zijn ontwikkelaarsconferentie Build al aan dat AI-agents een integraal onderdeel van Windows moeten worden. Ook het daar gepresenteerde Project Solara draait om een agentgerichte, apparaatoverschrijdende omgeving. Die is echter niet gebaseerd op Windows, maar op een eigen softwareplatform.

Ook concurrenten werken aan besturingssystemen waarin AI de primaire gebruikersinterface vormt. Het Saoedische staatsbedrijf Humain presenteerde eind 2025 een laptop met een AI-laag boven op Windows 11, waarbij gebruikers vrijwel uitsluitend via die interface met het systeem zouden communiceren. Het apparaat is vooralsnog niet op de markt verschenen.

Google kiest een vergelijkbare richting. Het bedrijf wil dit najaar, samen met hardwarepartners, GoogleBooks introduceren. Bij deze opvolgers van de Chromebooks staat AI-assistent Gemini centraal in de interactie met de gebruiker.

Microsoft versoepelt tegelijkertijd de hardware-eisen voor AI-agents. Waar Copilot+-functies tot nu toe een krachtige NPU vereisten, moeten toekomstige AI-functies ook op systemen zonder gespecialiseerde AI-processor kunnen draaien. Microsoft staat daarvoor ook uitvoering van AI-modellen op de GPU toe, waardoor de potentiële hardwarebasis in één keer fors groter wordt. Vrijwel alle moderne gaming-pc’s komen daarmee eveneens in aanmerking.

Voor laptops heeft die wijziging echter ook een keerzijde. Hoewel AI-functies daardoor op veel meer systemen beschikbaar worden, blijven modellen met een krachtige NPU in het voordeel. Een NPU verwerkt AI-taken efficiënter dan een GPU, waardoor laptops minder energie verbruiken, stiller blijven en doorgaans een langere accuduur bieden.

Project Aion lijkt vooralsnog niet meer dan een interne conceptstudie, maar biedt wel een inkijkje in hoe Microsoft de toekomst van Windows met AI voor zich zag. Of de ideeën uiteindelijk hun weg vinden naar Windows, zal afhangen van de verdere ontwikkeling van AI-agents én de mate waarin gebruikers zo’n fundamenteel andere manier van werken accepteren.